Efes'te 'arkeolojik tahribat' iddiasına suç duyurusu!

Ege Çevre ve Kültür Platformu (EGEÇEP), 1. derece arkeolojik sit alanı ve UNESCO Kültürel Mirası kapsamında bulunan Efes Antik Kenti’nde yapımı devam eden Karşılama Merkezi inşaatında arkeolojik tahribat yaşandığını öne sürerek, sorumlular hakkında Selçuk Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulundu.

Başvuruda, Ak Ece Restorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti. yöneticileri ve görevlileri hakkında 2863 sayılı Kanun’a muhalefet, inşaatı denetlemekle görevli Selçuk Müze Müdürlüğü görevlileri ile İzmir 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu uzmanları hakkında, “Tescil edilen sit alanları ve korunması gerekli taşınmaz kültür varlıklarının yıkılmasına, bozulmasına, tahribine, yok olmasına zarar görmesine kasten sebebiyet vermek, kamu görevlileri yönünden "görevi kötüye kullanma” suçlarından kamu davası açılmasının talep edildiği belirtildi.

Başvuruda ayrıca Karşılama Merkezi inşaatıyla ilgili kurul izni bulunup bulunmadığının bildirilmesi, izin verilmişse proje ve karar örneğinin gönderilmesi, devam eden inşai faaliyetin kurul kararlarına uygun olup olmadığının denetlenmesi ve başvuru üzerine yapılan işlemler hakkında bilgi verilmesi talep edildiği aktarıldı.

“LAHDİN BULUNTU YERİNE ULAŞAMIYORUZ”

Efes Karşılama Merkezi inşaat alanında daha önce yapılan arkeolojik çalışmalara da değinen EGEÇEP, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, 1922-1929 yılları arasında Avusturya Arkeoloji Enstitüsü tarafından yürütülen Vedius Gimnazyumu ve çevresi kazı ve araştırmalarında, Koressos Kapısı’nın doğusu, kuzeyi ve batısındaki sur dışı alanların nekropol olarak tanımlandığını belirtti.

Nekropolün düzlükte bulunan önemli bir bölümünün 1990’larda yapılan asfalt yol altında kaldığı ifade edilen açıklamada, 1978 yılında yapılan bir kaçak kazı ihbarı üzerine Vedius Gimnazyumu’nun kuzeyinde, Koressos Limanı bölgesinde Efes Müzesi tarafından kazı çalışması başlatıldığı, arkeolog Suzan Bayhan tarafından yürütülen kazıda duvarları freskli bir oda mezar içerisinde mermer bir lahit bulunduğu aktarıldı.

Eserin halen Efes Müzesi avlusunda 1.36.78 envanter numarasıyla sergilendiği ve “Musalar Lahdi” olarak tanımlandığı belirtildi.

EGEÇEP, lahdin buluntu yerini gösteren plan, harita ve envanter kaydı içeriğine ise ulaşılamadığını bildirdi.

“ARKEOLOJİK İZLER HIZLA ORTADAN KALDIRILDI”

EGEÇEP’in açıklamasına göre, Efes Karşılama Merkezi inşaatı, Nisan 2025’te başladığında alana çok sayıda iş makinesi, kepçe, dozer ve silindir girdi. O güne kadar maki, çalı ve birkaç incir ağacından oluşan doğal bitki örtüsü ile bazı taş yığınları ve duvarların iş makineleriyle tıraşlandığı, ardından hızla dolgu yapılmaya başlandığı öne sürüldü.

İnşaat alanından elde edilen bazı fotoğraflarda Roma dönemi duvar işçiliğine uygun, yer yer sıvalı bir yapının iş makineleriyle tahrip edildiğinin görüldüğü iddia edildi.