İzmir'in saklı cennetinde antik liman ve tersane keşfi

GERÇEKİZMİR - Kültür ve Turizm Bakanlığı İzmir 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu kararı ile Karaburun ilçesi Kösedere Mahallesi Boyabağı Mevkii’nde bulunan bazı taşınmazların 1. ve 3. derece arkeolojik sit alanı olarak tescillenmesine karar verildi.

Resmi Gazete’de yayımlanan karara göre, Prof. Dr. Çiler Çilingiroğlu başkanlığında yürütülen Karaburun arkeolojik yüzey araştırmaları kapsamında bölgede Roma, Geç Roma ve Bizans dönemlerine tarihlenen antik tersane, liman yapısı, gemi çekek yerleri ve mimari kalıntılar tespit edildi.

Antik liman ve tersane izleri bulundu

Koruma Bölge Kurulu uzmanları tarafından gerçekleştirilen inceleme ve haritalama çalışmaları sonucunda, bölgede Hellenistik Dönem’den Osmanlı Dönemi’ne kadar tarihlenebilen taşınabilir kültür varlıklarının da bulunduğu belirtildi.

Kararda, söz konusu alanın 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında “korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı” niteliği taşıdığı ifade edildi.

Kurul kararı doğrultusunda Karaburun Kösedere Mahallesi’nde bulunan bazı parseller 3. derece arkeolojik sit alanı olarak tescillenirken, diğer bazı taşınmazların tapu kayıtlarına “1. ve 3. derece arkeolojik sit” şerhi işlenecek.

Öte yandan, bölge için koruma amaçlı imar planlarının hazırlanmasına ve plan sürecinde geçiş dönemi koruma esaslarının uygulanmasına karar verildi.

Kararda şöyle denildi:

İzmir İli, Karaburun İlçesi, Kösedere Mahallesi, Boyabağı Mevkii’nde bulunan, özel mülkiyete ait, sit tescil kaydı bulunmayan tapunun 163 ada, 243, 306, 307, 309, 310 parselleri ile 167 ada, 1 parselinde kayıtlı taşınmazlarda Prof. Dr. Çiler ÇİLİNGİROĞLU başkanlığında yürütülen Karaburun arkeolojik yüzey araştırması çalışmalarıyla ilk tespiti yapılan, Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü uzmanları tarafından gerçekleştirilen yerinde inceleme ve haritalama çalışması sonucunda sınırları belirlenen Roma, Geç Roma ve Bizans Dönemlerine tarihlenen olası antik tersane, liman yapısı, gemi çekek yerleri, mimari kalıntılar ve Hellenistik Dönem’den Osmanlı Dönemi’ne kadar tarihlenebilen yüzeydeki taşınabilir kültür varlıklarının bulunduğu alanın 1. derece arkeolojik sit olarak tescillenmesi önerisinin, iletilen başvuru, kurum ve kuruluş görüşleri dikkate alınarak değerlendirilerek, alanın Kurulumuz üyelerince yerinde incelenmesinden sonra değerlendirilmesine yönelik 27.12.2024 tarih ve 18838 sayılı kararımız gereği yapılan yerinde inceleme sonrasında 30.01.2025 tarihli ve 18957 sayılı karar gereği eklenmesi uygun görülen alana ilişkin Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünün 13.02.2025 tarihli ve 6367476 sayılı yazısı, DSİ 2. Bölge Müdürlüğünün 18.02.2025 tarihli ve 5571854 sayılı yazısı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünün 22.02.2025 tarihli ve 11801875 sayılı yazısı ve ekleri, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Enerji İşleri Genel Müdürlüğünün 24.02.2025 tarihli ve 312760 sayılı yazısı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün 28.02.2025 tarihli ve 2025104751 sayılı yazısı ve ekleri, Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğünün 07.03.2025 tarihli ve 6445849 sayılı yazısı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İzmir İl Müdürlüğünün 19.03.2025 tarihli ve 12065951 sayılı yazısı ve ekleri ile Müdürlük evrakına 14.04.2025 tarih ve 3371787 sayı ile kayıtlı uzman raporu okundu, işlem dosyası ve ekleri incelendi, yapılan görüşmeler sonucunda;

İzmir İli, Karaburun İlçesi, Kösedere Mahallesi, Boyabağı Mevkii’nde bulunan, tapunun özel mülkiyete ait, 163 ada, 244, 301, 302, 303, 304, 305 parsellerinde kayıtlı taşınmazlarda, Kurulumuzun 30.01.2025 tarihli ve 18957 sayılı kararı ile tescil edilen, Roma, Geç Roma ve Bizans Dönemlerine tarihlenen olası antik tersane, liman yapısı, gemi çekek yerleri, mimari kalıntıların doğusundaki, Hellenistik Dönem’den Osmanlı Dönemi’ne kadar tarihlenebilen yüzeydeki taşınabilir kültür varlıklarının bulunduğu alanın, 2863 sayılı Yasa’nın 6. maddesinde tanımlanan korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı özelliğini taşıdığı anlaşıldığından 2863 sayılı Yasa’nın 7. maddesi doğrultusunda ekli paftada gösterilen 163 ada, 244, 301, 302, 303, 304, 305 parsellerin 3. derece arkeolojik sit olarak tescil edilmesine, karar eki sit tescil fişinin uygun olduğuna, Tapu Müdürlüğünce özel mülkiyete ait, 163 ada, 243, 244, 301, 302, 303, 304, 305, 306, 307, 308, 309, 310 parseller ile 167 ada 1 parselde kayıtlı taşınmazların tapu sicil kayıtlarına 2863 sayılı Kanun’un 8. maddesi gereğince ekli paftada konumlarına karşılık gelecek şekilde “1. ve 3. derece arkeolojik sit.” şerhinin konularak belgeleriyle birlikte Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğüne bilgi verilmesine, 2863 sayılı Kanun’un 17. maddesi gereğince koruma amaçlı imar planı hazırlanarak iletilmesine, koruma amaçlı imar planı hazırlanma sürecinde karar eki geçiş dönemi koruma esasları ve kullanma şartlarının uygun olduğuna karar verildi.